{"id":137,"date":"2009-02-09T13:07:42","date_gmt":"2009-02-09T17:07:42","guid":{"rendered":"http:\/\/sporek.com\/blog\/?p=137"},"modified":"2009-11-11T17:08:14","modified_gmt":"2009-11-11T21:08:14","slug":"wielcy-i-malutcy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sporek.com\/blog\/?p=137","title":{"rendered":"Wielcy i Malutcy"},"content":{"rendered":"

Tak, dzisiaj b\u0119dzie najpierw o Wielkich, potem o Malutkich. Opublikowa\u0142em niedawno artyku\u0142, w ca\u0142o\u015bci po\u015bwi\u0119cony kulturalnej dzia\u0142alno\u015bci Konsulatu Generalnego RP w Nowym Jorku. Nie jestem w stanie uczestniczy\u0107 we wszystkich koncertach orgaizowanych przez Dzia\u0142 Kultury naszego Konsulatu. Koncerty w ci\u0105gu tygodnia s\u0105 w\u0142a\u015bciwie dla mnie poza zasi\u0119giem ze wzgl\u0119du na prac\u0119 pedagogiczn\u0105, ale sobota, niedziela, – nie mam przeszk\u00f3d. No, chyba, \u017ce lenistwo. Akurat ta cecha jest mi do\u015b\u0107 obca. W minion\u0105 niedziel\u0119 mia\u0142y miejsce dwa polonijne wydarzenia. Zaczn\u0119 od drugiego. Godzina 17:00, wype\u0142niona sala lustrzana i hall polskiej plac\u00f3wki dyplomatycznej. Niestrudzona dzia\u0142aczka Fundacji Kulturalnej w Clark, moja d\u0142ugoletnia znajoma, jeszcze z czas\u00f3w, gdy pracowa\u0142em w tej Fundacji z m\u0142odzie\u017c\u0105, J\u00f3zefina Cukier wesp\u00f3\u0142 a mam\u0105 artyst\u00f3w, El\u017cbiet\u0105 Filochowsk\u0105-chyba jedn\u0105 z najszcz\u0119\u015bliwszych mam na \u015bwiecie -, rozdaj\u0105 programy i \u017cyciorysy artyst\u00f3w, oraz zach\u0119caj\u0105 do kupowania nagra\u0144. Konsul Ewa Ger, jak zwykle z klas\u0105, w pi\u0119knym j\u0119zyku ojczystym i bezb\u0142\u0119dnym angielskim wita go\u015bci i zapowiada koncert dwojga m\u0142odziutkich, ale jak\u017cesz wielce utalentowanych i jeszcze bardziej pracowitych artyst\u00f3w. Przedtem jej wsp\u00f3\u0142pracowniczka, Kinga Marszal-Norsworthy w uprzejmych s\u0142owach i gestach pr\u00f3bowa\u0142a roz\u0142adowa\u0107 napi\u0119cia przy wej\u015bciu, bo sporo ludzi wej\u015b\u0107 chcia\u0142o, ale nie wszyscy potwierdzili uprzednio swoje przyj\u015bcie. To bardzo utrudnia procedury. Ludziska, zr\u00f3bcie z tym co\u015b, – dzwo\u0144cie i potwierdzajcie. Chwil\u0119 potem kr\u0119tymi schodami z g\u00f3rnych pomieszcze\u0144 schodzi, u\u015bmiechni\u0119ta pi\u0119tnastoletnia gwiazda, Ania Filochowska. Tu\u017c za ni\u0105 \u015bwietnie, jak si\u0119 okaza\u0142o akompaniuj\u0105cy podczas wieczoru pianista, Evan Solomon. Ania wygl\u0105da na kompletnie pozbawion\u0105 tremy, ale trem\u0119 wida\u0107, a w\u0142a\u015bciwie s\u0142ycha\u0107 w pierwszym utworze, Polonez Koncertowy D-dur, Op. 4, Henryka Wieniawskiego. Gra bezb\u0142\u0119dnie, ale, jakby nieco przyt\u0142oczona blisko\u015bci\u0105 widowni, ilo\u015bci\u0105 s\u0142uchaczy. Tu\u017c po pierwszym utworze Ani, z g\u00f3rnych pomieszcze\u0144 sunie w pobli\u017ce fortepianu starszy o dwa lata brat, Piotr. I te\u017c pozornie bez tremy, jednak nie daje „ca\u0142ej pary”. Ale kolejny utw\u00f3r i wszystkie nast\u0119pne, to ju\u017c bezgraniczny pokaz mo\u017cliwo\u015bci rodze\u0144stwa Filochowskich. To prawid\u0142owo\u015b\u0107. Tak jest z wieloma artystami. Niekt\u00f3rzy s\u0105 wr\u0119cz nie do wytrzymania w gardebie. Pami\u0119tam jakie m\u0119czarnie przechodzi\u0142 J\u00f3zef Stompel, zanim wyszed\u0142 na scen\u0119 Carnegie. Tyle, \u017ce ten „stary” wyjadacz zapomnia\u0142 ca\u0142kowicie o nerwach, gdy usiad\u0142 do fortepianu. Ania i Piotr graj\u0105, jak nawiedzeni. Cudowne frazowanie, wspania\u0142e crescenda i decrescenda na jednym smyczku, popisy techniki skrzypcowej zar\u00f3wno palc\u00f3w lewej r\u0119ki, jak i smyczkowanie prawej. Atmosfera koncertu wznosi si\u0119 i rozgrzewa stopniowo z utworu na utw\u00f3r.
\nAni\u0119 pami\u0119tam sprzed trzech lat, gdy pokaza\u0142em j\u0105 w Alice Tully Hall, w marcu, 2006 we wsp\u00f3lnym koncercie z utytu\u0142owanymi artystami: pianist\u0105-parodyst\u0105 (ale i wspania\u0142ym wirtuozem) Waldemarem Malickim, oraz znakomitym skrzypkiem, Arturem Banaszkiewiczem. Pami\u0119tam, \u017ce gdy zaproponowa\u0142em im Ani\u0119, pisz\u0105c maila do Waldka i Artura, obydwaj odpowiedzieli mniej wi\u0119cej w ten sam spos\u00f3b: stary, co ty nam chcesz wcisn\u0105\u0107? <\/em>Gdy wys\u0142a\u0142em im pr\u00f3bki mo\u017cliwo\u015bci dwunastoletniej w\u00f3wczas Aneczki, natychmiast wys\u0142ali maile: „BIERZEMY!!” i jako dwunastoletnia dziewczynka, Ania pokaza\u0142a spore umiej\u0119tno\u015bci i niesamowit\u0105 ikr\u0119 solisty. Ale to ci\u0105gle by\u0142o dziecko. S\u0142ucha\u0142em te\u017c wtedy Piotra, na koncercie w Clark. Oboje byli dzie\u0107mi; niewielki g\u0142os skrzypiec, niezbyt dojrza\u0142e interpretacje wielkich utwor\u00f3w, ale wyra\u017ane oznaki, \u017ce nadchodzi co\u015b wielkiego. Min\u0119\u0142y trzy lata i nagle wczoraj dojrza\u0142em dwoje artyst\u00f3w o ca\u0142kowicie odmiennej od tamtej, dojrza\u0142o\u015bci interpretacyjnej, niezwykle rozwini\u0119tej technice. Zrobili ogromny post\u0119p. Zastanawia\u0142em si\u0119 podczas przerwy z moim przyjacielem, Mieczys\u0142awem Gubernatem, skrzypkiem, czy jest r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy tymi m\u0142odymi artystami w d\u017awi\u0119ku, prowadzeniu smyczka, technice lewej r\u0119ki. I doszli\u015bmy do wniosku, \u017ce gdy zamykamy oczy i s\u0142uchamy, to w\u0142a\u015bciwie r\u00f3\u017cnicy specjalnej nie ma. Oboje s\u0105 \u015bwietni i znakomicie rozumiej\u0105 to, co graj\u0105. Dodam, \u017ce imponowa\u0142a mi intelektualna strona ich wyst\u0119p\u00f3w. Ka\u017cda fraza do ko\u0144ca przemy\u015blana. R\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 utwor\u00f3w zmusza\u0142a m\u0142odych artyst\u00f3w do przestawiania si\u0119 w stylach. S\u0142uchali\u015bmy i Wieniawskiego i Paganiniego, Beethovena i Mozarta, ale i Milsteina i Brahmsa. Dojrza\u0142o\u015b\u0107 Piotra w dw\u00f3ch cz\u0119\u015bciach „Partity” h-moll, BMV 1002, Jana Sebastiana Bacha zaimponowa\u0142a mi ogromnie. Zdecydowanie, w por\u00f3wnaniu z Piotrusiem z 2006 roku, wczoraj gra\u0142 ten utw\u00f3r Piotr – mimo siedemnastu lat, powiedzia\u0142bym nawet Pan Piotr. Ania z kolei, gdy otworzy\u0107 oczy i obserwowa\u0107 t\u0119 skrzypaczk\u0119 jest chyba bardziej ekspresyjna. Symbioza jej cia\u0142a i duszy z muzyk\u0105 jest niesamowita. A to przecie\u017c takie m\u0142odziutkie dziewcz\u0119. W por\u00f3wnianiu z Ani\u0105 sprzed dw\u00f3ch lat zauwa\u017cy\u0142em te\u017c o wiele wi\u0119ksz\u0105 skromno\u015b\u0107 zar\u00f3wno w stosunku do muzyki, jak i og\u00f3lnie w spotkaniach z lud\u017ami. To dobra cecha i dobrze wr\u00f3\u017cy. Natomiast zabawa, jak\u0105 zafundowali w „Navarra, na dwoje skrzypiec”, Pablo Sarasatego przesz\u0142a moje naj\u015bmielsze oczekiwania. To by\u0142 wulkan rado\u015bci ze wsp\u00f3lnego muzykowania, a przy tym niezwykle precyzyjnie dograny w ka\u017cdej frazie. Porozumienie tych dwojga, napewno wynika z wi\u0119z\u00f3w rodzinnych, ale na scenie s\u0105 oni artystami, kt\u00f3rzy maj\u0105 ze sob\u0105 sta\u0142y kontakt zar\u00f3wno wzrokowy, jak i s\u0142uchowy. A to zadumana w swoich partiach Ania, niejednokrotnie przymykaj\u0105ca oczy nagle kieruje wzrok na brata i nast\u0119puje wsp\u00f3lne, jednoczesne uderzenie w nut\u0119, kt\u00f3ra rozpoczyna now\u0105, odmienn\u0105 od poprzedniej cz\u0119\u015b\u0107 utworu i odwrotnie, zas\u0142uchany i skupiony na wy\u015bpiewaniu swojej partii Piotr nagle kieruje spojrzenie na m\u0142odsz\u0105 siostrzyczk\u0119 i wej\u015bcie w now\u0105 fraz\u0119; czyste, pewne rytmicznie, pewnie intonacyjnie. I ten, nie schodz\u0105cy z ich twarzy u\u015bmiech; rado\u015bci z muzykowania, rado\u015bci z bycia niezywk\u0142ymi talenatmi, rado\u015bci z…dawania rado\u015bci. Tak, Drodzy Pa\u0144stwo na firmamencie polonijnej kultury coraz wyra\u017aniej b\u0142yszcze\u0107 poczynaj\u0105 talenty rodze\u0144stwa Filochowskich. Trzymajmy za nich kciuki. Oby Ania jak najd\u0142u\u017cej by\u0142a pod wspania\u0142ymi skrzyd\u0142ami Isaaca Pearlmana, oby Piotr rozwija\u0142 sw\u00f3j talent na r\u00f3wni z siostr\u0105, oby do\u0142\u0105czy\u0142 do nich Maciek, najstarszy z nich, ale graj\u0105cy na alt\u00f3wce. Wszyscy troje studiuj\u0105 w Julliard School of Music. To jest ewenement. Utwor\u00f3w na dwoje skrzypiec i alt\u00f3wk\u0119 jet naprawd\u0119 znikoma ilo\u015b\u0107 o ile w og\u00f3le s\u0105 (opr\u00f3cz chyba Dworzaka). Ale kombinacje skrzypiec i alt\u00f3wki bywaj\u0105, wi\u0119c mo\u017ce kiedy\u015b zobaczymy ca\u0142\u0105 tr\u00f3jk\u0119 na jednej scenie, w r\u00f3\u017cnych kombinajcach: Ania z Ma\u0107kiem,, Ania z Piotrkiem, Piotr z Ma\u0107kiem i…wszyscy razem. Fundacja Kulturalna w Clark, kt\u00f3ra jest chyba najwi\u0119kszym propagatorem sztuki rodze\u0144stwa Filochowskich organizuje kolejny koncert Ani i Piotra 1 marca. Gor\u0105co zapraszam.<\/p>\n

I zn\u00f3w m\u00f3j sen, jak w poprzednim artykule o Mariuszu Kwietniu i Piotrze Beczale: oto dzwoni do mnie prezes Polsko-S\u0142owia\u0144skiej Federalnej Unii Kredytowej i m\u00f3wi: panie Sporek, dajemy panu fundusz na wynaj\u0119cie Carnegie Hall, – g\u0142\u00f3wnej sali – dla Filochowskich. Mo\u017ce pan zrobi\u0107 reszt\u0119?
\n-Oczywi\u015bcie, panie prezesie.
\nI…bolesne przebudzenie…to tylko sen. Pr\u0119dzej trzeba si\u0119 spodziewa\u0107 telefonu typu: nietety nie mo\u017ce pan wzi\u0105\u0107 udzia\u0142u w spotkaniu wybitnych lider\u00f3w polonijnych.<\/p>\n

Postanowi\u0142em wycofa\u0107 poprzedni tekst o konflikcie Centrum – Unia. Informacje, kt\u00f3re otrzymuj\u0119 od obu stron s\u0105 tak sprzeczne, -\u0142\u0105cznie z tym, co by\u0142o powiedziane wczoraj na spotkaniu z Kongresem, \u017ce by\u0142oby nieuczciwo\u015bci\u0105 wyci\u0105ganie jakichkolwiek wniosk\u00f3w. Nie mog\u0119 w takim razie pisa\u0107 o tym dop\u00f3ki nie dojdzie do:<\/p>\n

1-Konfrontacji obu stron na terenie neutralnym, albo<\/p>\n

2 -Walnego Zebrania Cz\u0142onk\u00f3w i publiczne wyja\u015bnienie wszystkich\u00a0zagadnie\u0144 konfliktu.<\/p>\n

Osobi\u015bcie radz\u0119, aby Centrum wznowi\u0142o dzialalno\u015b\u0107, jak najszybciej, skoro s\u0105 pieni\u0105dze zar\u00f3wno na utrzymanie, jak i na kilkumiesi\u0119czn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107.<\/p>\n

Obu stronom radz\u0119, aby problemy zosta\u0142y ukazane publicznie, bo rozszerzaj\u0105ce si\u0119, i nawzajem si\u0119 wykluczaj\u0105ce informacje powoduj\u0105 nieprawdopodobnie chor\u0105 atmosfer\u0119 wok\u00f3\u0142 naszych dw\u00f3ch, najwi\u0119kszych organizacji.<\/p>\n

Apeluj\u0119 do Rad Dyrektor\u00f3w obu instytucji, aby zako\u0144czy\u0142y ten impas dla dobra Polonii.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tak, dzisiaj b\u0119dzie najpierw o Wielkich, potem o Malutkich. Opublikowa\u0142em niedawno artyku\u0142, w ca\u0142o\u015bci po\u015bwi\u0119cony kulturalnej dzia\u0142alno\u015bci Konsulatu Generalnego RP w Nowym Jorku. Nie jestem w stanie uczestniczy\u0107 we wszystkich koncertach orgaizowanych przez Dzia\u0142 Kultury naszego Konsulatu. Koncerty w ci\u0105gu tygodnia s\u0105 w\u0142a\u015bciwie dla mnie poza zasi\u0119giem ze wzgl\u0119du na prac\u0119 pedagogiczn\u0105, ale sobota, niedziela, […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[3],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/137"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=137"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/137\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=137"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=137"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=137"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}