{"id":40,"date":"2007-11-24T00:40:37","date_gmt":"2007-11-24T04:40:37","guid":{"rendered":"http:\/\/sporek.com\/blog\/?p=40"},"modified":"2011-04-20T07:14:03","modified_gmt":"2011-04-20T11:14:03","slug":"koncert-roku-2007-odc-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sporek.com\/blog\/?p=40","title":{"rendered":"Koncert Roku 2007. Odc. 1"},"content":{"rendered":"

M\u00f3j najwi\u0119kszy i..najdziwniejszy koncert.<\/span>\u00a0<\/span><\/span><\/span><\/p>\n

<\/span><\/span><\/span><\/span>To by\u0142o 12 miesi\u0119cy pracy. W pa\u017adzierniku, 2006 roku zarezerwowa\u0142em dat\u0119 w Katedrze Sw. Patryka. Jeszcze nie za bardzo wiedzia\u0142em, co wyprodukuj\u0119, ale ustalenie daty by\u0142o tak czy inaczej najwa\u017cniejsze. Kilka tygodni, a mo\u017ce nawet kilka dni p\u00f3\u017aniej mog\u0142em ju\u017c tej daty – 11 listopada, 2007, – nie mie\u0107 do mojej dyspozycji. W dzie\u0144, kiedy Jennifer (dr. Pascual – Dyrektor muzyczny Katedry, organistka i ch\u00f3rmistrz w jednej osobie), oznajmi\u0142a mi, \u017ce mam t\u0119 dat\u0119, wymy\u015bli\u0142em artyst\u00f3w: Anna Kostrzy\u0144ska, sopran koloraturowy, jako solistka, ch\u00f3r, kt\u00f3ry dopiero chcia\u0142em reaktywowa\u0107 po ponad dwuletniej przerwie spowodowanej moim zawa\u0142em serca, a brakowa\u0142o mi orkiestry i ewentualnie jeszcze kogo\u015b, jako solisty. Mysla\u0142em o Mariuszu Kwietniu. Niestety, Mariusz nie m\u00f3g\u0142; spojrza\u0142 w kalendarz i powiedzia\u0142, \u017ce ten termin jest dla niego niemo\u017cliwy. <\/span><\/span>Wiedzia\u0142em, \u017ce chc\u0119 mie\u0107 <\/span><\/span>bardzo polski program, ale mia\u0142em troch\u0119 ograniczone mo\u017cliwo\u015bci, cho\u0107by dlatego, \u017ce Polonia nie dysponuje orkiestr\u0105. <\/span><\/span>Zadzwonilem do by\u0142ego dyrektora orkiestry z Fredericksburga, w Wirginii, czy m\u00f3g\u0142by da\u0107 mi kontakt na nowego dyrygenta. Jim Baker szczerze powiedzia\u0142 mi, \u017ce szkoda mojego czasu. Orkiestra, niestety nie reprezentuje nawet tego poziomu, co pi\u0119\u0107 lat temu, gdy mia\u0142em z nimi koncert w Carnegie Hall, (a ju\u017c wtedy nie by\u0142 najwy\u017cszych lot\u00f3w). Da\u0142 mi telefon do Sheldona Bair\u2019a w Bel Air, Maryland z zapewnieniem, \u017ce ten 30 lat temu\u00a0 <\/span>stworzy\u0142 orkiestr\u0119, kt\u00f3ra jest teraz naprawd\u0119 \u015bwietnym zespo\u0142em.<\/span><\/span>Pozytywna opinia dyrygenta o orkiestrze, z kt\u00f3r\u0105 nie jest zwi\u0105zany jest wystarczaj\u0105c\u0105 gwarancj\u0105, \u017ce istotnie zesp\u00f3\u0142 jest dobry. Skontaktowa\u0142em si\u0119 z Sheldonem, a potem posz\u0142o ju\u017c, jak po przys\u0142owiowym ma\u015ble: spotkanie w Princton, NJ (po\u0142owa drogi pomi\u0119dzy Bel Air i Nowym Jorkiem), potem kolejne, mn\u00f3stwo e-maili, telefon\u00f3w. Stawali\u015bmy si\u0119 przyjaci\u00f3\u0142mi z muzycznego boiska, ani na moment nie przypuszczaj\u0105c, \u017ce ta nasza rodz\u0105ca si\u0119 przyja\u017a\u0144, przyniesie nam zar\u00f3wno chwile uniesie\u0144, jak i potwornych upadk\u00f3w (a w\u0142a\u015bciwie jednego)…<\/span><\/span>Pierwsze spotkanie, to w zarysie om\u00f3wione sprawy techniczne: transport, podzia\u0142 koszt\u00f3w, ja dyryguj\u0119 w Maryland za darmo, on dyryguje w Katedrze za darmo, ustalenie stawki dla solist\u00f3w, je\u015bli bed\u0105; posi\u0142ki, wst\u0119pne terminy pr\u00f3b, wypo\u017cyczenie partytur i g\u0142os\u00f3w orkiestrowych, wypo\u017cyczenie instrument\u00f3w \/trudnych do transportu autobusowego\/\u00a0itp. Ja by\u0142em sam, on by\u0142 w towarzystwie dw\u00f3ch przedstawicielek zarz\u0105du orkiestry.<\/span><\/span>Na drugie spotkanie Sheldon zjawi\u0142 si\u0119 sam, a ja przywioz\u0142em Ann\u0119 Kostrzy\u0144sk\u0105.\u00a0On koniecznie chcia\u0142 pozna\u0107 artystk\u0119, kt\u00f3ra b\u0119dzie z nami \u015bpiewa\u0107. Ju\u017c wiedzieli\u015bmy, \u017ce b\u0119dzie Angelus, Wojciecha Kilara, gdy Sheldon zaproponowa\u0142 Poloneza A-dur, Chopina w wersji na orkiestr\u0119 i ch\u00f3r. Troch\u0119 mnie to wprawi\u0142o w zak\u0142opotanie, bo nie za bardzo lubi\u0119 t\u0119 wersj\u0119. Jako\u015b tak si\u0119 sk\u0142ada poza tym, \u017ce lepiej Chopina nie rusza\u0107, -nie przerabia\u0107 go z fortepianu na inne instrumenty, bo potem to ju\u017c nie Chopin. Poniewa\u017c jednak by\u0142 to koncert planowany na 11 Listopada, stwierdzi\u0142em, \u017ce ten utw\u00f3r mo\u017ce zupe\u0142nie pasowa\u0107 do charakteru tego koncertu; do patriotycznego nastroju, jaki chcia\u0142em stworzy\u0107 w Katedrze tego wieczoru. Pomy\u015bla\u0142em nawet, \u017ce mo\u017ce i sam Chopin cieszy\u0142by si\u0119 wiedz\u0105c, \u017ce jego utw\u00f3r zosta\u0142 zaadoptowany na potrzeby uczczenia tego, na co Polska czeka\u0142a ponad wiek. Zanim podali nam obiad Sheldon wr\u0119czy\u0142 nam CD z nagraniem Koncertu Fortepianowego, Gablenza i…Wokalizy z Dziewi\u0105tych Wr\u00f3t, Wojciecha Kilara. I to by\u0142a jego kolejna propozycja. Czy ws\u0142ucha\u0142 si\u0119 w proponowany przeze mnie Angelus, czy wdr\u0105\u017cy\u0142 si\u0119 g\u0142\u0119biej w tw\u00f3rczo\u015b\u0107 \u201epolskiego kr\u00f3la muzyki do ameryka\u0144skich film\u00f3w\u201d, -nie wiem, ale natychmiast zaakceptowa\u0142em Wokaliz\u0119. <\/span><\/span>Z owych dyskusji podczas personalnych spotka\u0144 – niezmiennie w tej samej restauracji naprzeciwko s\u0142ynnego Uniwersytetu Princton – wy\u0142oni\u0142 si\u0119 program, wok\u00f3\u0142 kt\u00f3rego skupiali\u015bmy nasz\u0105 prac\u0119 z zespo\u0142ami; on ze swoj\u0105 orkiestr\u0105, Susquehanna Symphony Orchestra, ja z moim ch\u00f3rem, Paderewski Festival Singers. <\/span><\/span>Nazwa tego ch\u00f3ru zosta\u0142a p\u00f3\u017aniej zmieniona na Paderewski Festival Chorus.<\/span><\/span>Sheldon okaza\u0142 si\u0119 by\u0107 nieprawdopodobnym mi\u0142o\u015bnikiem polskiej muzyki i polskich kompozytor\u00f3w. Nie pami\u0119tam ju\u017c, jak t\u0142umaczy\u0142 mi jego zainteresowanie<\/span><\/span> nieznanym mi kompletnie kompozytorem z Krakowa, nazwiskiem Gablenz. Zmusi\u0142 mnie swoj\u0105 \u017carliwo\u015bci\u0105 do doszukania si\u0119 informacji o tym kompozytorze wszelkimi dost\u0119pnymi \u015brodkami. Dowiedzia\u0142em si\u0119 wi\u0119c z r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142, \u017ce by\u0142 to znakomicie si\u0119 zapowiadaj\u0105cy tw\u00f3rca, \u017cyj\u0105cy na prze\u0142omie XIX i XX wieku. Po przeczytaniu wielu stron internetowych na temat Gablenza i jego tw\u00f3rczo\u015bci zacz\u0105\u0142em si\u0119 zastanawia\u0107<\/span>, jak bardzo mog\u0142oby by\u0107<\/span> ciekawie, gdyby tragiczny wypadek samolotowy nie skr\u00f3ci\u0142 \u017cycia tego kompozytora. Tworzy\u0142 Karol Szymanowski. koncertowali fantastyczni soli\u015bci, dyrygowali wspaniali dyrygenci…Czy drogi tych kompozytor\u00f3w by\u0142yby paralel\u0105, czy rozesz\u0142yby si\u0119 w konflikcie teorii i pogl\u0105d\u00f3w…? Czy grano by wi\u0119cej Gablenza, czy Szymanowskiego?<\/span><\/span><\/span><\/span><\/span> <\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

Tw\u00f3rczo\u015b\u0107 Jerzego Gablenza, jakiej przyk\u0142ady s\u0142ysza\u0142em w wykonaniu Susquehanna Symphony Orchestra <\/span><\/span>dowodz\u0105, \u017ce facet szed\u0142 w\u0142asn\u0105 drog\u0105, \u017ce pr\u00f3bowa\u0142 wypracowa\u0107 w\u0142asny styl. Trudne to, gdy czasy, w kt\u00f3rych \u017cy\u0142 ociera\u0142y go o Debussiego, Ravela, Prokofiewa i innych z ko\u0144ca XIX i pocz\u0105tk\u00f3w XX wieku. Koncert fortepianowy, to naprawd\u0119 znakomity przyk\u0142ad umiej\u0119tno\u015bci kompozytorskich.<\/span><\/span><\/p>\n

Sheldon wybra\u0142 z tw\u00f3rczo\u015bci Gablenza pi\u0119\u0107 ma\u0142ych utwor\u00f3w u\u0142o\u017conych w suit\u0119 nazwan\u0105 \u201ePi\u0119\u0107 Miniatur\u201d. S\u0105 to utwory skomponowane z my\u015bl\u0105 o dzieciach. Ich ulotno\u015b\u0107 jest taka sama, jak ulotno\u015b\u0107 dzieci\u0119cych rado\u015bci i smutk\u00f3w. Czy s\u0105 w niej jakie\u015b style, zapo\u017cyczenia? Trudno powiedzie\u0107. Ta muzyka jest dziwnie inna, ni\u017c wszystko czego s\u0142ucha\u0142em dotychczas z tamtego okresu. To po prostu muzyka Jerzego Gablenza. Fascynacja Sheldona muzyk\u0105 naszego, nieznanego i nieodkrytego kompozytora budzi\u0142a m\u00f3j olbrzymi podziw i szacunek.<\/span><\/span>Mieli\u015bmy wi\u0119c sk\u0142adanie programu prawie na uko\u0144czeniu: Gablenz – Pi\u0119\u0107 Miniatur pt: \u201eMoim dzieciom\u201d – Five Miniaturs – \u201eTo My Children<\/em>\u201d. Polonez A-dur, Wokaliza i Angelus.<\/span><\/span><\/p>\n

Sheldon proponowa\u0142 te\u017c \u201eco\u015b\u201d z Moniuszki. Tym \u201eczym\u015b\u201d, w jego zamy\u015ble by\u0142a Uwertura do opery Jawnuta. Przyznam si\u0119, \u017ce troch\u0119 mnie zaskoczy\u0142. Nie tak, jak Gablenzem, ale zaskoczy\u0142. \u201eJawnuta\u201d pe\u0142na jest ludowych motyw\u00f3w, przetworzonych przez Moniuszk\u0119 w harmonicznych wariacjach. Jest to utw\u00f3r niezwykle pi\u0119kny, ale i szalenie polski. Nie s\u0142ysza\u0142em jeszcze orkiestry Sheldona;- czy zagra \u201epo polsku\u201d ? Ale „Jawnuta” nawet w Polsce rzadko jest grywana, a gdyby zapyta\u0107 przeci\u0119tnego Polaka, czy zna jak\u0105\u015b inn\u0105, opr\u00f3cz Strasznego Dworu i Halki, oper\u0119 Moniuszki, odpowied\u017a na pewno by\u0142aby negatywna.<\/span><\/span><\/span><\/span><\/p>\n

W czerwcu zacz\u0105\u0142em pr\u00f3by z ch\u00f3rem. Sal\u0119 udost\u0119pnilo nam Centrum Polsko-S\u0142owia\u0144skie. Po dw\u00f3ch latach do odnawiaj\u0105cego si\u0119 ch\u00f3ru powr\u00f3ci\u0142o kuilku cz\u0142onk\u00f3w i kilka cz\u0142o\u0144kich z czas\u00f3w, gdy robili\u015bmy ameryka\u0144sk\u0105 premier\u0119 Missa pro Pace; 23 kwietnia, 2005 – Katedra \u015aw. Patryka, w obecno\u015bci Wojciecha Kilara.<\/span><\/span>Chcia\u0142em pracowa\u0107 do ko\u0144ca czerwca. Potem mia\u0142em miesi\u0119czny wyjazd do Polski podczas kt\u00f3rego spotkania z rodzin\u0105, przyjaci\u00f3\u0142mi, kilkoma artystami a i prawdopodobnie kilka spraw, kt\u00f3re kompletnie niezaplanowane na pewno dodatkowo wype\u0142ni\u0105 m\u00f3j pobyt. Powr\u00f3t do Nowego Jorku w ostatni dzie\u0144 lipca i tym samym powr\u00f3t do pracy. <\/span><\/span>Nie wiedzia\u0142em, \u017ce pobyt w Ojczy\u017anie wyci\u015bnie na mnie tak mocne wra\u017cenia, i\u017c wspomnienia tego okresu z trudem b\u0119d\u0105 mog\u0142y si\u0119 zmie\u015bci\u0107 w sze\u015bciu odcinkach \u201ePolska po latach\u201d. <\/span><\/span>Cdn…<\/span><\/span><\/p>\n


\n<\/param><\/param><\/object><\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

M\u00f3j najwi\u0119kszy i..najdziwniejszy koncert.\u00a0 To by\u0142o 12 miesi\u0119cy pracy. W pa\u017adzierniku, 2006 roku zarezerwowa\u0142em dat\u0119 w Katedrze Sw. Patryka. Jeszcze nie za bardzo wiedzia\u0142em, co wyprodukuj\u0119, ale ustalenie daty by\u0142o tak czy inaczej najwa\u017cniejsze. Kilka tygodni, a mo\u017ce nawet kilka dni p\u00f3\u017aniej mog\u0142em ju\u017c tej daty – 11 listopada, 2007, – nie mie\u0107 do mojej […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40"}],"collection":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=40"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=40"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=40"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sporek.com\/blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=40"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}